ISSN: 1859 - 2872
Đa hình rs320 gen lipoprotein lipase ở bệnh nhân viêm tụy cấp tăng triglyceride máu
Main Article Content
Keywords
Tóm tắt
Mục tiêu: Nghiên cứu tỷ lệ đa hình rs320 gen lipoprotein lipase (LPL) và một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân viêm tụy cấp tăng triglyceride máu, đồng thời khảo sát mối liên quan giữa đa hình này với các đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có so sánh trên 24 bệnh nhân viêm tụy cấp tăng triglyceride máu (triglyceride > 11,3mmol/L) và 24 bệnh nhân viêm tụy cấp không tăng triglyceride điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ giai đoạn 2024 - 2026. Nghiên cứu sử dụng kỹ thuật PCR kết hợp giải trình tự Sanger từ mẫu máu tĩnh mạch để định kiểu gen đa hình rs320 của gen LPL; dữ liệu lâm sàng và cận lâm sàng được thu thập từ hồ sơ bệnh án và xử lý bằng phần mềm SPSS với các phép kiểm định thống kê phù hợp. Kết quả: kiểu gen TT (OR = 6,333; KTC 95%: 1,751 - 22,912, p=0,005) liên quan có ý nghĩa thống kê với nguy cơ viêm tụy cấp tăng triglyceride; nồng độ triglyceride cao hơn rõ rệt ở nhóm mang kiểu gen TT (p=0,047). Đồng thời, nữ giới có xu hướng mang kiểu gen TT với tần suất cao hơn so với nam giới (p=0,036). Kết luận: Đa hình rs320 gen LPL, đặc biệt kiểu gen TT, là yếu tố di truyền liên quan đến viêm tụy cấp tăng triglyceride máu, gợi ý vai trò tiềm năng trong sàng lọc sớm và định hướng chiến lược dự phòng cá thể hóa cho nhóm nguy cơ cao
Article Details
Các tài liệu tham khảo
2. Li Y, Cai H, Lin Y et al (2024) Association of lipoprotein lipase (LPL) gene variants with hyperlipidemic acute pancreatitis in southeastern Chinese population. Arch Endocrinol Metab 68: 230195. doi: 10.20945/2359-4292-2023-0195
3. Bogari NM, Aljohani A, Dannoun A et al (2024) Association between HindIII (rs320) variant in the lipoprotein lipase gene and the presence of coronary artery disease and stroke among the Saudi population. Saudi J Biol Sci 27(8): 2018-2024. https://doi.org/10.1016/j.sjbs.2020.06.029
4. Garg R, Rustagi T (2018) Management of hypertriglyceridemia induced acute pancreatitis. Biomed Res Int 2018: 4721357. Published 2018 Jul 26. doi:10.1155/2018/4721357
5. Cameron JL, Capuzzi DM, Zuidema GD, Margolis S (1973) Acute pancreatitis with hyperlipemia: The incidence of lipid abnormalities in acute pancreatitis. Ann Surg 177(4): 483-489
6. Dominguez-Muñoz JE, Malfertheiner P, Ditschuneit HH, Blanco-Chavez J, Uhl W, Büchler M, Ditschuneit H (1991) Hyperlipidemia in acute pancreatitis. Relationship with etiology, onset, and severity of the disease. Int J Pancreatol 10(3-4): 261-7. PMID: 1787337.
7. Safakar HY, Khayyatzadeh SS, Yazdanpanah Z et al (2025) The interactions between major dietary patterns and rs320 polymorphism of LPL gene on cardiometabolic risk factors. Sci Rep 15: 43549. https://doi.org/10.1038/s41598-025-27399-7
8. Fan Z, Zhang Y, Li J et al (2025) Global burden and characterization of hypertriglyceridemia-induced acute pancreatitis: results from a systematic review and a multi-center cohort study. Sci China Life Sci 68: 3010-3020. doi:10.1007/s11427-024-2900-6
9. Tenner S, Baillie J, DeWitt J, Vege SS (2024) American College of Gastroenterology guideline: management of acute pancreatitis. Am J Gastroenterol 119.
10. Marshall JC (2001) The multiple organ dysfunction syndrome. In: Holzheimer R.G., Mannick J.A., editors. Surgical Treatment: Evidence-Based and Problem-Oriented. Zuckschwerdt; Munich, Germany.
11. Ranjit PM, Guntuk G & Pothineni RB (2017) Association of Lipid Profile, Atherogenic Indices, and LPL Hind-III Gene Polymorphism with Coronary Artery Disease Positive Subjects. Pharmaceutical and Clinical Research, 9.
12. Kha HN, Nguyễn TD, Huỳnh TTL (2023) Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kết quả điều trị viêm tụy cấp có tăng triglyceride máu tại bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ 40: 1-7.
13. Võ TLT, Võ TT, Vũ THN (2018) So sánh đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của viêm tụy cấp do tăng triglyceride máu với viêm tụy cấp do các nguyên nhân khác. Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh 22(2): 328-333
14. Ngô TTT, Nguyễn TT, Phan TA, Nguyễn NA & Lê VT (2024) Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng ở bệnh nhân viêm tụy cấp có tăng triglycerid máu tại Bệnh viện Đại học y Hải Phòng năm 2024. Journal of 108 - Clinical Medicine and
15. Bùi TKT (2024) Nghiên cứu một số đa hình gen, yếu tố dinh dưỡng và lối sống liên quan đến rối loạn lipid máu ở người trung niên tại Hà Nam. Luận án Tiến sĩ. Hà Nội: Viện Dinh dưỡng Quốc gia.
16. Samgina TA, Bushueva OY, Nazarenko PM et al (2016) Association of the HindIII lipoprotein lipase gene polymorphism with the development of the non-biliary acute pancreatitis: A pilot study. Bull Exp Biol Med 161: 79-82. https://doi.org/10.1007/s10517-016-3350-1
17. Simha V (2020) Management of hypertriglyceridemia. BMJ 371: 3109. https://doi.org/10.1136/bmj.m3109
18. Sagoo GS, Tatt I, Salanti G, Butterworth AS, Sarwar N, van Maarle M, Jukema JW, Wiman B, Kastelein JJP, Bennet AM, de Faire U, Danesh J, Higgins JPT (2008) Seven lipoprotein lipase gene polymorphisms, lipid fractions, and coronary disease: a HuGE association review and meta-analysis. Am J Epidemiol 168(11): 1233-1246. doi:10.1093/aje/kwn235.