Đánh giá hiệu quả can thiệp dược lâm sàng đối với các vấn đề liên quan đến thuốc trong kê đơn ngoại trú kết hợp thuốc hóa dược và thuốc dược liệu tại tỉnh Bạc Liêu
Main Article Content
Keywords
Tóm tắt
Mục tiêu: Đánh giá hiệu quả chương trình can thiệp dược lâm sàng trong việc tăng cường tính an toàn, hợp lý của việc kê đơn thuốc ngoại trú phối hợp thuốc hóa dược và dược liệu tại tỉnh Bạc Liêu. Đồng thời, tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến các vấn đề trong sử dụng thuốc (Drug-Related Problems - DRP). Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có so sánh trước và sau can thiệp tại 03 cơ sở y tế. Hiệu quả can thiệp được đánh giá thông qua so sánh các chỉ số DRP trước và sau can thiệp. Kết quả: Sau can thiệp, tỷ lệ đơn thuốc có ít nhất một DRP giảm từ 71,7% xuống 67,0% (p=0,019); số lượng DRP trung bình trên mỗi đơn giảm có ý nghĩa từ 1,82 xuống 1,27 (p<0,001). Các DRP lựa chọn thuốc, liều dùng, tương tác và thời điểm dùng đều giảm đáng kể. Phân tích hồi quy logistic đa biến cho thấy can thiệp giúp giảm nguy cơ DRP (OR = 0,81; KTC 95%: 0,66 - 1,00; p=0,045). Các yếu tố khác ảnh hưởng đến DRP bao gồm cơ sở y tế, tuổi bệnh nhân, số bác sĩ khám, tuổi và thâm niên của bác sĩ, số thuốc và số bệnh mắc (p<0,05). Kết luận: Can thiệp dược lâm sàng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng kê đơn phối hợp hóa dược và dược liệu. Cần tiếp tục cải tiến phương thức can thiệp để kiểm soát tốt hơn các yếu tố nguy cơ đã xác định.
Article Details
Các tài liệu tham khảo
2. Quyết định 1893/QĐ-TTg ngày 25 tháng 12 năm 2019 của Chính Phủ về Chương trình phát triển y dược cổ truyền đến năm 2030 (2019).
3. Chen KC, Lu R, Iqbal U et al (2015) Interactions between traditional Chinese medicine and western drugs in Taiwan: A population-based study. Computer Methods and Programs in Biomedicine 122(3): 462-470.
4. Phạm Thị Lệ Cẩm, Nguyễn Thị Sáu, Nguyễn Hương Thảo (2021) Khảo sát các vấn đề liên quan đến thuốc qua đơn thuốc kê cho bệnh nhân khám bệnh ngoại trú của một bệnh viện hạng một tại thành phố Hồ Chí Minh, năm 2021. Tạp chí Y dược lâm sàng 108 18(10): 8.
5. Lê Bùi Thùy Dương, Lâm Quang Đức, Nguyễn Thắng (2020) Xác định một số vấn đề liên quan đến thuốc và các yếu tố liên quan kê đơn ngoại trú cho người cao tuổi ở một bệnh viện tại Bến Tre, quý II năm 2020. Tạp chí Nghiên cứu dược và Thông tin thuốc 12(6): 268-273.
6. Nguyễn Xuân Trung, Hồ Cảnh Hậu, Trần Văn Hải, Nguyễn Tô Hiệu, Nguyễn Cẩm Vân, Trịnh Thị Như Ngọc (2023) Phân tích hiệu quả can thiệp của dược sĩ lâm sàng trên một số vấn đề liên quan đến thuốc kê đơn ngoại trú tại khoa khám bệnh - Bệnh viện Quân y 105 năm 2022. Tạp chí Y dược học Quân sự 48, tr. 343-353.
7. Pharmaceutical Care Network Europe. Classification for drug related problems V9. 1. 2020.
8. Quyết định số 3547/QĐ-BYT ngày 22/7/2021 về việc ban hành mẫu Phiếu phân tích sử dụng thuốc (2021).
9. Phạm Hồng Thái, Trần Thị Cát Khánh, Nguyễn Thị Hồng Hạnh và cộng sự (2024) Phân tích hiệu quả can thiệp dược lâm sàng về các vấn đề liên quan đến thời điểm dùng-cách dùng thuốc ở bệnh nhân cao tuổi điều trị ngoại trú tại Bệnh viện Đa khoa Đống Đa. Tạp chí Y dược lâm sàng 108 19(8): 7.
10. Nguyễn Như Hồ, Trần Kim Trong, Bùi Thị Hương Quỳnh (2023) Đánh giá hiệu quả can thiệp của dược sĩ lâm sàng trong việc kê đơn thuốc điều trị tăng huyết áp tại Trung tâm y tế huyện Bến Lức tỉnh Long An. Tạp chí Y học Việt Nam 526(2):5. doi:10.51298/vmj.v526i2.5506
11. Lê Trần Thanh Vy, Lý Thanh Toàn, Nguyễn Thắng, Nguyễn Hương Thảo (2021) Hiệu quả can thiệp của dược sĩ lâm sàng đến việc kê đơn hợp lý ở một bệnh viện nhi tại Cần Thơ, Việt Nam. Tạp chí Nghiên cứu dược và Thông tin thuốc 12(6): 6.
12. Nguyen KT, Le VTT, Nguyen TH et al (2022) Effect of Pharmacist-Led Interventions on Physicians' Prescribing for Pediatric Outpatients. Healthcare (Basel, Switzerland) 10(4). doi:10.3390/healthcare10040751
13. Lekpittaya N, Kocharoen S, Angkanavisul J, Siriudompas T, Montakantikul P, Paiboonvong T (2024) Drug-related problems identified by clinical pharmacists in an academic medical centre in Thailand. Journal of pharmaceutical policy and practice 17(1): 2288603. doi: 10.1080/20523211.2023.2288603
14. Maes KA, Hersberger KE, Lampert ML (2018) Pharmaceutical interventions on prescribed medicines in community pharmacies: Focus on patient-reported problems. International journal of clinical pharmacy. 40(2): 335-340. doi:10.1007/s11096-018-0595-y
15. Agbabiaka TB, Wider B, Watson LK, Goodman C (2017) Concurrent Use of Prescription Drugs and Herbal Medicinal Products in Older Adults: A Systematic Review. Drugs & aging 34(12): 891-905. doi:10.1007/s40266-017-0501-7
16. Đỗ Thị Tố Quyên, Trần Mạnh Hùng (2021) Khảo sát việc kê đơn và hiệu quả của can thiệp dược lâm sàng trên bệnh nhân cao tuổi thông qua công cụ STOPP/START tại Trung tâm Y tế huyện Thới Bình, Cà Mau. Tạp chí Y học Thành phố Hồ Chí Minh 25(4): 168-178.
17. Tharanon V, Putthipokin K, Sakthong P (2022) Drug-related problems identified during pharmaceutical care interventions in an intensive care unit at a tertiary university hospital. SAGE open medicine. 10doi:10.1177/20503121221090881
ISSN: 1859 - 2872