Đánh giá kết quả điều trị thiếu máu chi dưới cấp tính
Main Article Content
Keywords
Tóm tắt
Thiếu máu chi dưới cấp tính là một trong những tình huống cấp cứu mạch máu đòi hỏi sự can thiệp kịp thời bởi nguy cơ mất chi hoặc nghiêm trọng hơn là tử vong. Phương pháp tái tưới máu bao gồm: điều trị nội khoa bằng thuốc, phẫu thuật mạch máu hoặc can thiệp nội mạch hoặc đoạn chi trong trường hợp chi hoại tử. Điều trị nội khoa và phẫu thuật đã có lịch sử lâu đời. Can thiệp nội mạch mới được áp dụng trong những năm gần đây tuy nhiên đã đạt được những kết quả khả quan trong điều trị bảo tồn chi trong các bệnh lý mạch máu nói chung và thiếu máu chi dưới cấp tính nói riêng. Mục tiêu: Đánh giá kết quả tái thông và bảo tồn chi, tỷ lệ đoạn chi thì đầu của các phương pháp điều trị trên những bệnh nhân thiếu máu chi dưới cấp tính tại một trung tâm. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả loạt ca được thực hiện trên nhóm bệnh nhân thiếu máu chi dưới cấp tính, được điều trị ngoại khoa tại khoa Lồng ngực Mạch máu, bệnh viện Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh. Hồi cứu hồ sơ bệnh án trên 91 (từ 01/2021 đến 01/2024) bệnh nhân về các đặc điểm nền, đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kỹ thuật điều trị đã được thực hiện. Kết quả chính là tỷ lệ bảo tồn chi và các biến chứng sau 1 năm. Kết quả: Tổng cộng 91 bệnh nhân đã được điều trị phẫu thuật, với độ tuổi trung bình 59,9 tuổi, nam giới chiếm đa số (nam/nữ = 66/25). Trong đó, phẫu thuật mở động mạch lấy huyết khối (n = 44), can thiệp nội mạch (n = 19), lấy huyết khối kèm bắc cầu động mạch (n = 6), đoạn chi (n = 22). Tỷ lệ tỷ lệ lành vết thương và bảo tồn chi sau 12 tháng ở nhóm được tái tưới máu là 100%. Tỷ lệ tái thông thì đầu sau 30 ngày tương đương nhau giữa nhóm phẫu thuật lấy huyết khối (97%) và nhóm can thiệp nội mạch (95%). Sau 1 năm, tỷ lệ tái thông thì đầu của nhóm phẫu thuật lấy huyết khối là 54% so với nhóm can thiệp nội mạch là 51%. Không có biến chứng xảy ra trong nhóm bệnh nhân được tái tưới máu bằng can thiệp nội mạch. Tử vong 1/22 bệnh nhân trong nhóm phẫu thuật đoạn chi được xác định do nhồi máu cơ tim cấp. Kết luận: Tất cả bệnh nhân được chỉ định điều trị tái tưới máu khẩn cấp vì thiếu máu chi dưới cấp tính, tỷ lệ đoạn chi thì đầu là 24.2%, tỷ lệ lành vết thương sau 1 năm là 100%, không có biến chứng nghiêm trọng xảy ra ở nhóm bệnh nhân được can thiệp nội mạch. Tỷ lệ tái thông thì đầu sau 1 năm giữa nhóm phẫu thuật lấy huyết khối và can thiệp nội mạch là tương đương nhau.
Article Details
Các tài liệu tham khảo
2. Ouriel K, Veith FJ, Sasahara AA (1998) A comparison of recombi nant urokinase with vascular surgery as initial treatment for acute arterial occlusion of the legs. Thrombolysis or Periph eral Arterial Surgery (TOPAS) Investigators. N Engl J Med 338: 1105e11.
3. Ouriel K, Veith FJ, Sasahara AA (1996) Thrombolysis or peripheral arterial surgery: Phase I results. J Vasc Surg 23: 64-73.
4. Robert A Graor, Anthony J Comerota, Yvan Douville et al Results of a prospective randomized trial evaluating surgery versus thrombolysis for ischemia of the lower extremity. The STILE trial. Ann Surg 1994;220:251.
5. Ashraf G Taha et al (2015) Comparative effectiveness of endovascular versus surgical revascularization for acute lower extremity ischemia. Journal of vascular surgery 61(1): 147-154.
6. Weaver FA, Comerota AJ, Youngblood M et al (1996) Surgical revascularization versus thrombolysis for nonembolic lower extremity native artery occlusions: Results of a prospective randomized trial. J Vasc Surg 24:513e21.
7. Gianmarco de Donato et al (2019) Acute on chronic limb ischemia: from surgical embolectomy & thrombolysis to endovascular options. Seminars in Vascular Surgery 31(2-4): 66-75.
8. Nguyễn Mạnh Chiến và cộng sự (2024) Đánh giá kết quả can thiệp nội mạch ở bệnh nhân thiếu máu chi dưới trầm trọng. Tạp chí Y học Việt Nam, tháng 7, số 2, tr. 27-29.
ISSN: 1859 - 2872